Voor het tweede opeenvolgende jaar organiseerde IFMA in samenwerking met EuroFM en FMN het ‘World Workplace Europe’ congres in het Nederlandse Rotterdam. Als opening keynotespreker van het tweedaagse evenement stond Geertrui Mieke de Ketelaere geprogrammeerd, Adjunct professor aan de Vlerick Business School en auteur van verschillende boeken over Artificiële Intelligentie.
Nu 10 jaar geleden werd Artificiële Intelligentie (AI) losgelaten op het publiek, al gaat de oorsprong zelfs terug tot de jaren ’50. Toen werd het gedefinieerd als het automatiseren van het menselijk brein. Het ging om zoeken naar en vastleggen van (denk)patronen.
Zestig jaar later begon het ‘vertalen’ van AI naar de potentiële markten, een echte doorbraak kwam er verleden jaar. Sinds 2023 heeft iedereen het over AI, in het bijzonder omdat het gebruik van ChatGPT, een vrij te gebruiken AI-toepassing, breed aanvaard en toegepast werd. “Er is een spanningsveld ontstaan tussen het inzetten van AI voor algemeen nut, dan voor winstbejag” stelt Geertrui Mieke de Ketelaere vast. “Is AI goed of slecht? Zeker is dat AI nooit meer zal verdwijnen”.
AI vervangt de mens niet
Tot 2022 had AI te kampen met ofwel te weinig beschikbare data ofwel te weinig rekenkracht bij computers. Elke nieuwe technologie stuit ook onvermijdelijk op weerstand, zeker wanneer ze een grote impact kan hebben op tewerkstelling. “Het gaat echter meer om verschuiving van tewerkstelling dan wel om het afbreken ervan” stelt Geertrui Mieke de Ketelaere gerust.
Documenten verwerken gaat ontegensprekelijk sneller met AI. Tegenover de mens kan AI veel sneller data analyseren en patronen herkennen. Mensen doen er veel langer over, raken vermoeid, wat de foutmarge opdrijft. AI levert direct uitkomsten waarmee men verder aan de slag kan.
Een voorbeeld is het scheiden van afval. Mensen zien een berg afval, zien de buitenkant met eerder beperkte detaillering. Via camera’s kan AI door de berg kijken, de massa veel fijner analyseren.
“AI is geen concurrent voor de mens en zal ook het menselijk brein niet vervangen” aldus Geertrui Mieke de Ketelaere.
Kritisch t.o.v. beslissingsproces
Het werkingsprincipe van AI is als volgt: sensoren (ook camera’s) reiken data aan, AI verwerkt ze en geeft een uitkomst als bv. toegang verlenen tot een ruimte aan een bepaald persoon.
AI is vandaag een verborgen technologie geworden. Dat roept de vraag op in hoever we beslissingen moeten overlaten aan AI. Het beslissingsproces moet kritisch bekeken worden omdat AI zich steeds baseert op data en deze mogelijk verouderd zijn. Een voorbeeld is het voorselecteren van sollicitanten. De vandaag benodigde skills kunnen verschillen van wat AI hanteert voor het beslissingsproces. Geertrui Mieke de Ketelaere: “AI baseert zich steeds op data uit het al dan niet recente verleden; betrekt al dan niet bronnen als eentalig Engels of meertalig. De uitkomst is dan ook nooit 100% correct”.
AI is ook niet duurzaam, het vereist heel wat energie, in het bijzonder voor datacenters. We realiseren ons nauwelijks hoeveel milieubelasting (CO2-uitstoot) het gebruik van AI veroorzaakt. Hoe preciezer de uitkomsten van AI zijn, hoe meer data daarvoor moet betrokken worden. Iets heel eenvoudig als het neerschrijven van het cijfer 8, resulteert in een aantal lijnen tekens (data) om het als pixels te definiëren en te registreren.
Mensen zien een object en herkennen het direct als bv. een appel, een auto… AI moet het object eerst omzetten in een digitaal beeld om het vervolgens te vergelijken met een database om het te kunnen herkennen als bv. een appel, een auto… Maar wat zit er in de database om te kunnen vergelijken? Hoe verfijnder de inhoud van de database, hoe preciezer de werking van AI, al blijft er steeds een risico op misleiding. De